Enkele fragmenten uit een interview met David Grossman (1 augustus ‘La Repubblica’), overgenomen in De STANDAARD van 8 augustus 2025.
Hoe is het zover kunnen komen?
“Als je kijkt naar onze geschiedenis, onze veronderstelde gevoeligheid voor menselijk leed, de morele verantwoordelijkheid, waarvan we altijd hebben gezegd dat we die hebben jegens ieder mens en niet alleen jegens de Joden … Dan is dit alles verwoestend.”
“En het brengt mij in verwarring: niet vanuit een moreel, maar vanuit een persoonlijk oogpunt. Ik vraag me af: hoe is het zover kunnen komen, dat we beschuldigd worden van genocide? Alleen al het uitspreken van dat woord, ‘genocide’, met betrekking tot Israël, met betrekking tot het Joodse volk: dat alleen al, het feit dat die combinatie er is, zou voldoende moeten zijn om te zeggen dat er iets heel ergs met ons aan de hand is.”
“…macht corrumpeert, en absolute macht doet dat op absolute wijze”. Kijk, dat is wat er gebeurd is: de bezetting heeft ons gecorrumpeerd. Ik ben er 100% van overtuigd dat Israëls vloek is voortgekomen uit de bezetting van de Palestijnse gebieden in 1967. Misschien zijn de mensen het beu erover te horen praten, maar het is wel zo. We zijn militair gezien erg sterk geworden en we zijn bezweken voor de verleiding die door onze absolute macht werd gegenereerd en voor het idee dat we alles kunnen doen.”
“Jarenlang heb ik geweigerd het woord genocide te gebruiken. Maar nu moet ik het wel gebruiken, na wat ik in de kranten heb gelezen, na de beelden die ik heb gezien en nadat ik met mensen heb gesproken die daar geweest zijn. Maar dat woord dient voornamelijk voor het geven ven een definitie of voor juridische doeleinden: ik wil daarentegen spreken als een mens die in dit conflict is geboren en wiens volledige bestaan is verwoest door de bezetting en door de oorlog.”
Wat vindt u van de erkenning van de staat Palestina, zoals Macron heeft voorgesteld?
“Ik denk dat het een goed idee is en ik snap de hysterie niet waarmee er in Israël op is gereageerd. Misschien heeft het zo zijn voordelen wanneer je te maken hebt met een echte staat, met echte verantwoordelijkheden, in plaats van met een ambigue entiteit als de Palestijnse Autoriteit. Het spreekt voor zich dat er heel duidelijke voorwaarden moeten zijn: geen wapens. En de garantie van transparante verkiezingen, waarvan iedereen wordt uitgesloten die van plan is geweld te gebruiken tegen Israël.”
Hoe reageert u op de mensen – en het zijn er heel veel – die zeggen dat de Israëlische intellectuelen, jullie, niet genoeg gezegd of gedaan hebben om wat er in Gaza gebeurt te stoppen?
“… Toen deze oorlog is begonnen, waren we in een toestand van totale wanhoop, omdat we alles waarin we geloofden, waarvan we hielden, waren kwijtgeraakt. Ik denk dat onze trage reactie logisch en begrijpelijk is. We hebben tijd nodig gehad om te begrijpen wat we voelden en wat we dachten en er vervolgens de woorden voor te vinden om het te zeggen. Wie op zoek was naar een onmiddellijke reactie, moest die ergens anders zoeken: ik spreek alleen voor mezelf en voor de mensen die ik elke week bij de betogingen zie, al jaren inmiddels. Ons hart zit op de juiste plaats: en het klopt in een harteloze werkelijkheid.”